Protestantse Kerk
Doorgaan naar hoofdinhoud
Vindplaats van geloof, hoop en liefde
subline-curl
Dienstboek

Uitvaart

Bewerk hoofdstuk Split hoofdstuk

Uitvaart

UITVAARTDIENST

 

Gebed van toenadering

 

43.Heer God, Gij gunt ons het licht van onze ogen,

Gij hebt onze geboorte gewild,

niet voor het duister hebt Gij ons gemaakt,

maar om te leven naar U toe.

Maar wees dan ook barmhartig

en neem ons bij de hand;

keer ons ten goede, ten leven

vandaag en in eeuwigheid.

Amen.

 

44.Laten wij onze schuld belijden

in vertrouwen op Gods barmhartigheid.

Voor U belijden wij,

almachtige God,

voor heel uw kerk

en voor elkaar,

dat wij gezondigd hebben,

in gedachte, woord en daad,

in het kwade dat wij gedaan hebben

en in het goede dat wij hebben nagelaten.

… gebedsstilte …

Ontferm U over ons,

vergeef ons onze zonden

en geef dat wij U mogen dienen.

Vernieuw daartoe ons leven

door Christus, onze Heer.

De almachtige en barmhartige God zij ons genadig,

vergeve ons onze zonden,

en geleide ons tot eeuwig leven.

Amen.

 

Gebed van de dag

 

45.Wanneer Gij ons hier bijeenvindt, Heer onze God,

dan weet Gij dat wij zijn samengekomen

om U de naam in gedachtenis te brengen

van onze zuster/broeder N,

die door de dood onbereikbaar is geworden voor ons,

weggevallen uit ons leven, uit ons midden,

zodat wij een lege plaats hebben aan onze zijde,

gevuld met onze rouw en ons verdriet.

Daarom beroepen wij ons op uw heilige Naam

de enige, de onuitsprekelijke,

waarin alle namen zijn opgenomen

van uw mensenkinderen.

Gij hebt ons in de rij gezet

met Abraham, Izaak en Jakob,

met Sara, Rebekka en Rachel,

omdat Gij een God zijt van levenden

en niet van doden, want voor U leven zij allen. Lc. 20:38

Gij hebt ons in één adem genoemd

met Jezus Christus, uw lieve Zoon,

die uit de doden is opgestaan

als de eerstgeborene onder velen.

Aan Hem houden wij ons vast

en wij vertrouwen ons toe aan de kracht

waarmee Hij ook alle dingen kan vernieuwen

en waardoor Hij ons vernederd lichaam veranderen zal,

om het aan zijn verheerlijkt lichaam gelijk te maken

op de dag van zijn verschijning.

Zo bidden wij U vandaag

en alle dagen van ons leven

door Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

 

46.God, die ons leven omvat

en begaan bent met al wat leeft,

buig U over naar ons toe,

want ons vertrouwen is geschokt,

ons geloof schiet tekort.

Richt ons op, bemoedig ons

dat wij in alle vertwijfeling en verdriet

elkaar vasthouden

en een weg vinden

in de doolhof van het gemis.

Wees bij ons deze dag,

nu wij doen wat gedaan moet:

iemand die ons zo lief is loslaten –

dat wij het volbrengen.

Amen.

 

47.Heer onze God, wij komen tot U en ons hart is verdeeld:

wij geloven in uw macht over dood en leven

en wij zijn verslagen over wat de dood teweegbracht;

wij zijn dankbaar voor wat ons gegeven is

en wij zijn verbijsterd om wat ons is ontnomen;

wij willen aanvaarden wat ons overkwam

en wij zijn opstandig

tegen wat inbreuk maakt op ons geluk.

Wij roepen U aan, Heer onze God:

houd ons vast, richt ons op, voeg ons hart tezamen

in de gedachtenis van uw goedheid,

in de verwachting van uw toekomst –

dat bidden wij in de naam van Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

 

48.Vader, vol van genade,

hoor onze gebeden en troost ons.

Vernieuw ons vertrouwen in uw Zoon

die U hebt opgewekt uit de doden.

Sterk ons geloof dat N,

geborgen in de liefde van Christus,

zal delen in zijn opstanding.

Hij, die leeft en regeert met U,

nu en in de eeuwen der eeuwen.

Amen.

 

49.God, onze Vader,

zie genadig naar ons om,

kom ons te hulp met uw heilige Geest,

dat die ons leidt op de weg der waarheid.

Open onze mond opdat wij uw lof verkondigen,

bereid ons hart om het te richten op U.

Versterk ons geloof,

verlicht ons verstand,

breng ons tot de kennis van uw Naam,

totdat wij, met hen die ons zijn voorgegaan,

het ‘Heilig’ zingen

en in het eeuwige licht

uw aangezicht aanschouwen mogen.

Door Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

Voorbede

 

50.Voor alle mensen

die gebukt gaan

onder zware lasten,

bidden wij U, o God.

Voor allen

die de toon van de lofzang

niet meer kunnen vinden

omdat zorg en verdriet

hen naar de keel grijpt.

Voor allen

die hun dagen doorbrengen

in vreugdeloosheid

en voor wie de nacht

geen rust en ontspanning brengt,

maar slapeloze uren

vol pijn en angst.

Voor allen

bij wie de herinneringen schrijnen

als pijnlijke wonden

en bij wie de vooruitzichten alleen maar zorgen wekken.

Voor allen

die ten onder gaan

aan hun eenzaamheid en vertwijfeling,

voor wie de dagen zijn als nachten

en de nachten als een donkere hel.

O God, strek over hen uit

de vleugels van uw zorg en ontferming,

laat in hun duisternis

een straal binnenvallen

van het licht van uw nabijheid,

een glimp van de zonnigheid

van de dag van uw toekomst.

Amen.

51.Wij bidden U voor onszelf

die door de dood van zoveel mensen

worden aangevochten en beproefd

dat wij het verdriet niet koesteren,

dat het ons niet verstikt en eenzaam maakt.

Geef dat wij ons opnieuw

durven toevertrouwen aan dit leven.

Wij bidden

U voor hen die blindelings verder gaan;

en hun verdriet

niet kunnen verwerken;

dat zij, om Uwentwil en omwille van hun dode,

worden opgericht uit hun vertwijfeling;

dat er voor hen een mens zal zijn

die zwijgen, troosten en meedragen kan.

Wij bidden U

voor allen die leven moeten

met een lege plaats aan hun zijde,

voor hen die treuren

om een kind dat zij moesten verliezen,

om een vriend die wegviel uit hun kring,

om een gemis dat niet te noemen is.

Wij bidden U

voor allen die door ziekte

van hun omgeving afgesloten zijn

en teruggeworpen op zichzelf.

En voor wie leven in conflict met anderen

en geen oplossing weten,

voor hen die zich niet kunnen uitspreken,

die moeten zwijgen en alleen staan.

En voor allen die ontmoedigd zijn

door de hardheid van de mensen;

dat zij het levenslicht toch niet gaan haten,

dat zij het kwaad niet sterker achten dan het goede,

maar zonder verbittering

hun hart geopend houden

in hoop en verwachting

En voor hen die sterven en niet worden betreurd,

zoals men niet treurt om een steen langs de weg;

en voor allen die zijn zoek geraakt

in oorlog en gevangenschap,

voor hen die zelfmoord pleegden,

voor allen die ten dode toe vereenzaamd zijn:

dat Gij hen horen zult

en in uw hart bewaren.

Amen.

52.Schepper der wereld,

Gij geeft aan ons mensen het leven

en Gij neemt het weer tot U.

Voor ons is het verborgen

in het duister van de dood,

maar eens zult Gij het

vernieuwd en rein

aan het licht brengen.

Zie ons aan en hoor ons,

wij die hier bijeen zijn,

omdat N van ons is heengegaan.

Geef uw vrede

over onze schrik en bedroefdheid.

Omgeef al onze gedachten

over N en over onszelf

met uw erbarmen.

Maak ons bewust

van onze eigen sterfelijkheid,

en doe ons dankbaar leven

uit de hoop die niet beschaamd wordt.

Dat alles bidden wij U

in de naam van Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

53.Lieve Here God,

wij die hier bijeen zijn,

wij houden ons hart vast,

omdat het uur van scheiden gekomen is.

Onze levensgezel N,

onze metgezel, die een naaste voor ons was,

is weggeroepen uit dit leven,

en wij, haar/zijn familie/vrienden/…,

wij willen haar/zijn naam gedenken

en haar/zijn geest in uw handen bevelen.

Voor uw aangezicht gedenken wij dit leven

en haar/zijn geschiedenis;

het leven van N, dat is voorbijgegaan

met alles wat daarin menselijk was:

het goede en het kwade,

de vreugde en het verdriet,

het welgevallen en de pijn,

alles wat sinds mensenheugenis

het deel is van stervelingen.

Neem Gij dan het leven aan

van onze geliefde dode

en wek in onze harten

de dankbaarheid voor uw goedheid en trouw,

die onvergankelijk zijn.

Laat niemand verdwalen

in eigen gedachten,

maar laat uw Woord ons een richtsnoer zijn,

uw liefde ons levenslicht.

Wij weten ons verbonden in ons verdriet

met elkaar en met allen die bedroefd zijn,

met allen die lijden aan de nood van de wereld.

Wij bidden U:

laat geen lijden tevergeefs zijn,

maar leer ons kennen

de gemeenschap met uw Zoon,

zodat wij, delend in zijn lijden,

mogen opstaan tot gerechtigheid en vrede.

Door onze tranen heen

zien wij een nieuwe toekomst

voor al uw schepselen.

Geef ons de kracht van het geloof

om zoals Abraham, de vader aller gelovigen,

daarheen op weg te gaan,

hand in hand met die ons lief zijn,

in de naam van Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

 

Stil gebed

dit kan besloten worden met één van de volgende gebeden

54.God, die blijkens de kracht die in ons werkt

bij machte zijt meer dan overvloedig te doen

boven al wat wij vragen of denken –

U zij de heerlijkheid

in de gemeente en in Christus Jezus,

tot in alle geslachten

in de eeuwen der eeuwen.

Amen.

 

55.na zelfdoding

God van dood en leven,

wij bidden U

voor N, die zich aan de dood

gewonnen moest geven,

omdat zij/hij geen weg meer wist

met zichzelf en met het leven.

Gij die aan niemand voorbijziet,

berg haar/zijn aangevochten leven

in de schoot van uw genade

en houd haar/hem zo verbonden

met ons die in verbijstering en onmacht achterblijven.

... gebedsstilte ...

Zo bidden wij U tezamen:

Heer, ontferm U.

 

56.na zelfdoding

Heer Jezus Christus,

U, die in eenzaamheid en verlatenheid

met de dood gestreden hebt,

wij kunnen de angst niet peilen,

die N tot in de dood gebracht heeft.

Wij weten ons onmachtig

dat wij haar/zijn noden niet konden beantwoorden.

Troost ons

en geef ons de zekerheid

dat U onze pijn op zult nemen

in uw liefde die geen einde heeft.

Amen.

Slotgebed bij voorbede

 

57.Eeuwige God, onze Schepper en Verlosser,

schenk ons [met N] en allen die in geloof zijn heengegaan,

de betrouwbare genadebewijzen

van het lijden van uw Zoon

en van zijn heerlijke opstanding;

dat op de laatste dag,

wanneer U alle dingen bijeen zult brengen in Christus,

wij ons met hen verheugen mogen

in de volheid van uw beloften.

Door onze Heer Jezus Christus, uw Zoon,

die met U in de eenheid van de heilige Geest

leeft en regeert in de eeuwen der eeuwen.

Amen.

 

Responsie bij voorbede

 

58.Gij die onze gedachten raadt,

ons bidden woordeloos verstaat –

als Gij ons niet hoort,

wie dan wel?

 

Tafelgebed

 

59.Gezegend, o God, zij uw Naam,

die telkens aan ons doorgegeven is,

door alle eeuwen heen en overal.

Zo veel is ons ontschoten of ontnomen,

verdampt of spoorloos zoekgeraakt

in het zwaar geweld der tijden,

maar met uw Naam bent U nabij gebleven,

met al wat daarin veilig is gesteld,

eens en voorgoed, voor ieder van ons,

door Jezus Christus, onze broeder,

aan wie U de naam gegeven hebt

die boven alle namen uitgaat.

Nederig tot het bittere einde,

heeft Hij een brood genomen, het gebroken,

en gezegd: ‘Dit is mijn lichaam voor u.’

Zo heeft Hij ook de beker genomen en gezegd:

‘Dit is het nieuwe verbond in mijn bloed,

doet dit om Mij te gedenken.’

Gedenk Gij ons, roep ons bij onze namen,

wees hier aanwezig door uw Geest,

tot onze vertroosting en vrede.

Vernieuw het aanschijn van deze aarde,

verenig ons met wie zijn voorgegaan

op de weg van geloof, hoop en liefde.

En behoed in ons het visioen van uw Rijk,

bewaar in ons de hoop op die voltooide tijd,

waarin uw Naam zal zijn: ‘Alles in allen.’

60.Gij die ons voor het licht gemaakt hebt,

dat wij leven,

naar U sta ik op in de morgen,

ik zoek U in de dageraad,

mijn ziel dorst naar U,

mijn vlees verlangt naar U.

Gij die ons voor het licht gemaakt hebt,

Levende, niet god van doden –

en de dood zal niet meer zijn.

Zoals Gij ons hebt toegezegd

in Jezus, uw dienstknecht,

die, licht van licht, geboren, niet gemaakt,

omwille van ons mensen, om ons te bevrijden,

afgedaald is, zoals Gij,

die gekruisigd is voor ons,

geleden heeft en werd begraven,

die op de derde dag verrezen is,

die was en is en komt,

die ons aanspreekt,

ondervraagt, bemoedigt, troost, vermaant,

die ons verschijnt in woorden van genade:

‘hebt elkander lief’.

En het geschiedde

toen hij daar met hen aan tafel was:

hij nam het brood, hij sprak de zegen uit,

hij brak het brood en gaf het hun.

Toen werden hun ogen geopend.

Zijn naam en wat hij heeft gedaan

gedenken wij,

Om ooit te worden wie hij was,

uw mens,

om ooit te komen waar hij is,

bij U.

 

Dankzegging na de Maaltijd

 

61.U zeggen wij lof en dank, hemelse Vader,

dat Gij ons de gemeenschap met uw Zoon

geschonken hebt;

en wij bidden U:

laat deze gemeenschap in ons altijd sterk zijn,

opdat wij als nieuwe mensen leven,

U ter eer, onze naaste tot heil.

Amen.

 

Uitgeleide

 

62.Eeuwige God,

Gij die de namen van hen

die in Christus geheiligd zijn,

geschreven hebt in de palm van uw hand,

ontvang nu onze zuster/broeder

in het rijk van uw heerlijkheid

en verblijd haar/hem door uw tegenwoordigheid.

Mogen uw heilige engelen haar/hem geleiden

tot de troon van het Lam,

dat zij/hij met apostelen en profeten

en met al uw heiligen

de majesteit van uw Christus mag aanschouwen.

Bekleed haar/hem met de mantel der gerechtigheid

en schenk haar/hem de vrede van uw kinderen

om U, Vader, Zoon en heilige Geest

te loven en te prijzen in eeuwigheid.

Amen.

Geef haar/hem, o Heer, de eeuwige rust,

en het eeuwig licht verlichte haar/hem.

Dat zij/hij ruste in vrede.

Amen.

 

63.Als teken van het geloof

dat wij in leven en sterven aan God toebehoren

zegen + ik dit dode lichaam:

in de naam van de Vader en de Zoon en de heilige Geest.

Amen.

Laten wij onze zuster/broeder aanbevelen

in de genade van God, onze Schepper en Verlosser.

… gebedsstilte …

Hemelse Vader,

door uw grote kracht hebt Gij ons het leven geschonken

en in uw liefde worden wij herboren in Jezus Christus.

Wij vertrouwen onze zuster/broeder toe aan uw hoede

door het geloof in Jezus Christus, uw Zoon, onze Heer,

die stierf en verrees tot ons behoud

en nu leeft en regeert met U

in de eenheid van de heilige Geest in eeuwigheid.

Amen.

Moge God in zijn oneindige liefde en genade

heel de kerk, de levenden en die ontslapen zijn,

in Christus verenigen

in de vreugdevolle opstanding

en de vervulling van zijn eeuwig Koninkrijk.

Amen.

64.bij het uitgeleide van een kind

Hemelse Vader,

Uw Zoon, onze Verlosser,

nam kleine kinderen in zijn armen en zegende hen.

Neem ons kind N. dat maar zo kort leefde,

op in uw altijddurende zorg en liefde.

Troost allen die haar/hem op aarde liefhadden,

en breng ons bijeen in uw hemels koninkrijk.

Door Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

65.bij het uitgeleide van een kind

Aan U, lieve Vader,

vertrouwen wij dit kind toe,

dat ons zo dierbaar is.

Neem haar/hem in uw armen,

verwelkom haar/hem in uw tegenwoordigheid

waar geen pijn is en verdriet,

en schenk haar/hem de volheid van uw vrede en vreugde

nu en in de eeuwen der eeuwen.

Amen.

 

66.bij het uitgeleide van een kind

In uw handen, Heer, onze Schepper en Verlosser,

die ons trouw blijft in uw grote liefde,

bevelen wij ons kind N,

want zij/hij is de uwe

in leven en in sterven.

Neem haar/hem in uw grote barmhartigheid

op in uw groot huis,

voltooi in liefde wat U in haar/hem begonnen bent.

Laat haar/hem spelen en zingen

in het licht van uw tegenwoordigheid

en zich verheugen in het leven

dat U bereid hebt voor allen die U liefhebben.

Door Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

 

67.bij het uitgeleide van een kind

Al moet je nu bij ons vandaan,

toch hoef je niet alleen te gaan:

een engel neemt je bij de hand

en brengt je naar ’t beloofde land.

Dat is het einde van je reis,

dan ben je in het paradijs,

je kunt er spelen in het licht

dat helder straalt van Gods gezicht.

Daar is geen angst, verdriet of pijn,

daar zal voor altijd vrede zijn.

Wij blijven achter met dit lied,

o goede God, vergeet ons niet!

Liedsuggesties blz. 987-1000

 

Op de begraafplaats

 

68.Hier staan wij

om afstand te doen

van een beminde.

Hier zaaien wij

het lichaam van een mensenkind

in de aarde

en dekken het toe.

Moge de warmte van Gods liefde

ooit dit leven wekken,

het uitroepen als nieuw.

En wij bidden:

gedenk dit leven, God,

en verzamel de naam

bij de namen van uw getrouwen.

Wij houden voor ogen

Jezus Christus,

de eerste van ons allen,

die nu al

U kent

van aangezicht tot aangezicht.

Hij, eersteling van uw oogst,

groeide het donker te boven

als een belofte voor ons allen.

In Hem leven wij,

in Hem sterven wij.

En één met Hem

bidden ook wij nu samen:

Onze Vader …

Hierna kan de kist in het graf worden neergelaten en schept

ieder beurtelings aarde daarop

Rusten mag dit leven

in de trouw van onze God,

wachten mag het

op de zomer van de oogst.

Laat deze plaats

voor ons blijven

een tuin van gedenken.

Hier zullen wij komen

om de stilte te zoeken,

de namen te lezen

om niet te vergeten

wie ons zijn voorgegaan;

om onze eigen dagen te tellen

en te leven

in het licht van Gods ogen.

In deze dagen

hebben wij Gods nabijheid gezocht,

elkaar kunnen dragen.

Het leven van deze dode

doen wij recht

als wij elkaar niet zullen ontbreken

in de tijd die komt.

Moge God ons bewaren

bij elkaar.

Amen.

In het crematorium

 

69.Hier vormen wij de kring

van geliefden en vrienden,

die het leven van N

hebben gedeeld.

Hier sluiten wij af

de weg die wij samen met haar/hem gingen.

Hier laten wij los, voorgoed,

het lichaam

dat wij hebben gekend en bemind.

Vergaan zal het tot as,

verwaaien op de adem van de nacht,

maar bestaan zal haar/zijn naam,

voor altijd gekend en bewaard

in de trouw van God.

Ook wij

zullen dit mensenleven

blijven gedenken

Uitvaart